29-12-2025 (సోమవారం)కవిమిత్రులారా,ఈరోజు పూరింపవలసిన సమస్య ఇది...“స్థిరములయ్యెఁ దటిల్లతల్ చిన్కులెల్ల”(లేదా...)“స్థిరములుగాఁ దటిల్లతలుఁ జిన్కులు మారెను కుంభవృష్టిలో”
ఘర్మ మెక్కువ కాసెడి కాలమందుస్థిరములయ్యెఁ దటిల్లతల్ చిన్కులెల్లజిమ్మ వానగ మారెను చిటికలోనవింత గొలుపు చుం డెను దాన్ని వీక్ష జేయ
వాన చినుకులు కురిసెడి పాళ మందు బృంద నాట్యమాడెడి సన్ని వేశ మందు తడిసిన తనువులుగల యాతరుణులగన స్థిరములయ్యెఁ దటిల్లతల్ చిన్కులెల్ల.వరుణుడు కుంభవృష్టిగను వాసుర జేరెడి పాళ మందునన్ మురభిదు డేగుదెంచునని మోహము తోడ నదీ తటమ్మునన్ పిరిమిని దేవకీ సుతుని ప్రేమను పొందగ నట్టి వేళ లో స్థిరములుగాఁ దటిల్లతలుఁ జిన్కులు మారెను కుంభవృష్టిలో.
వెలుగు వాకలు నిలువక మలిగిపోవువానచిన్కులు కొనసాగి పర్వుకొనవుకాని వానియందలి రాఠ కనుల నిండిస్థిరములయ్యె దటిల్లతల్ చిన్కులల్లె!
వేగవంతమౌ గాలులు వీచు వేళమెరుపులురుములు గనవచ్చె మిక్కుటముగ వాన జోరు తగ్గిన సమయాన చూడస్థిరములయ్యెఁ దటిల్లతల్ చిన్కులెల్లసరయువు వేగవంతమయి సత్పధమందున నీటితాల్పులన్దరమగ నుద్భవించెను శతహ్రతలున్ గదముల్ మహోగ్రతన్మెరుపులు గర్జనమ్ములును మెల్లగ తగ్గిన వేళ చూడగాస్థిరములుగాఁ దటిల్లతలుఁ జిన్కులు మారెను కుంభవృష్టిలో
తేటగీతిఉరుముల మెరుపులన్ వాన కురియుచుండఁదీయ చిత్రమ్ము చరవాణి తెరను భళిర!చిక్కి నిక్షిప్తమైనట్టి చిత్రమందుస్థిరములయ్యెఁ దటిల్లతల్ చిన్కులెల్ల!చంపకమాలఉరుములు మెర్పులన్ జెలఁగి హోరున వర్షము సంభవించఁగన్బరుగువఁ దీసినంత చరవాణి తెరన్ గొని యద్భుతమ్ముగన్దురమున త్యక్తమై భళిర! తోరణమట్టుల చిత్రమందునన్స్థిరములుగాఁ దటిల్లతలుఁ జిన్కులు మారెను కుంభవృష్టిలో!
తే. గర్జదంబుదసంభృత గగనసీమవరతటిత్ప్రభాశోభలన్ వరలుచుండచిత్రకారుని కుంచెలో జీవమొందిస్థిరములయ్యెఁ దటిల్లతల్ చిన్కులెల్ల
కారుమబ్బులు నింగిలో కడలుకొనెనుకారుచీకట్లు పుడమిపై క్రమ్మసాగెమెల్లగా వీచెనంతటఁ జల్లగాలిస్థిరములయ్యెఁ దటిల్లతల్ చిన్కులెల్ల
మెరిసె తటిల్లతల్ దివిని మేఘచయమ్ములు గ్రమ్మెనెల్లెడన్పరచెను శక్రకార్ముకము పశ్చిమ దిక్కున, మెల్లమెల్లగాకురిసెను వాన జల్లులుగ, కొందలమొందగ నెల్ల జీవులున్స్థిరములుగాఁ దటిల్లతలుఁ జిన్కులు మారెను కుంభవృష్టిలో
తే.గీ:వర్షకాలము పేరుకే వచ్చె గానివేడి గాడ్పులు ధరణిని వీడకుండస్థిరములయ్యెఁ , దటిల్లతల్ చిన్కులెల్ల”చుట్టముల వోలె వచ్చియు నిట్టె పోయె
చం:స్థిరముగ నిల్చె నెండలు, నశించగ పంటలు, వర్షకాల మీధరణికి వచ్చె బేరునకె,తాపము తగ్గదు,వచ్చి పోవు నస్థిరములుగాఁ దటిల్లతలుఁ జిన్కులు మారెను, కుంభవృష్టిలో”నరులు ముదమ్ము నొందగ వనమ్ములు పంటల నిండు నెన్నడో!
(సామాన్యంగా ఎండ కాలంలో సాయంకాలం మేఘాలు క్రమ్మితే మెఱుపులధికమండి. తరువాత ఉత్తర కార్తెలో)తే॥ గ్రీష్మమున నెండ వేడికి గింజుకొనఁగఁదల్లడిల్లుచు జనులెల్ల దైవ మహియ యగునొ కారు మబ్బులు క్రమ్మె నంబరమున స్థిరములయ్యెఁ దటిల్లతల్ చిన్కులెల్లచం॥ విరియఁగ నెండ గ్రీష్మమున వేడికిఁ దల్లడ మొంద సర్వులున్వరుణుని రాకఁ గోరుచును భక్తిగ మ్రొక్కిరి సేదతీరఁగన్సరగున క్రమ్మి మేఘములు చక్కగ నింగినిఁ గప్పినంతనేస్థిరములుగాఁ దటిల్లతలుఁ జిన్కులు మారెను కుంభవృష్టిలో(మేము చదువుకొనే సమయంలో ఎండాకాలం బెంగళూరులో ఇలాగే ఉండేదండి. ఇప్పుడు ఒక మారుంటుంది మరొక మారుండదు)
బుద్బుదములు జీవుల ప్రాణము లని సకలజనుల కింపుగ నెఱిఁగించు చంద మేమొ చిత్ర మరయ నొక్క నిమిష మాత్రమునన స్థిరము లయ్యెఁ దటిల్లతల్ చిన్కు లెల్ల అరుదయి యుండ వర్షము సహస్ర శతాహము లందు నెన్న నేఁడరయఁగ వృష్టి నిట్లు వనజాక్షు దయా రస దృగ్బలమ్మునన్ నరులకు రేఁగ హర్షము మనమ్ముల వారికి లోచనమ్ములన్ స్థిరములుగాఁ దటిల్లతలుఁ జిన్కులు మారెను గుంభవృష్టిలో
గగన మందున మబ్బులు కమ్ము కొనగవాన కురియంగ మొద లిడె వసుధ యందు స్థిర ము లయ్యె తటి ల్ల త ల్ చిన్కు లయ్యె నంద మిను మ డి o చె ను గద యవని యందు
పిన్నక నాగేశ్వరరావు.హైదరాబాద్.ఆవరించగ మేఘము లాకసమునమెరుపు లురుములు మొదలై తుపరులు పడుచుస్థిరములయ్యెఁ దటిల్లతల్; చిన్కులెల్లక్రమముగా పెరిగి తుపానుగాను మారె.
ఘర్మ మెక్కువ కాసెడి కాలమందు
రిప్లయితొలగించండిస్థిరములయ్యెఁ దటిల్లతల్ చిన్కులెల్ల
జిమ్మ వానగ మారెను చిటికలోన
వింత గొలుపు చుం డెను దాన్ని వీక్ష జేయ
రిప్లయితొలగించండివాన చినుకులు కురిసెడి పాళ మందు
బృంద నాట్యమాడెడి సన్ని వేశ మందు
తడిసిన తనువులుగల యాతరుణులగన
స్థిరములయ్యెఁ దటిల్లతల్ చిన్కులెల్ల.
వరుణుడు కుంభవృష్టిగను వాసుర జేరెడి పాళ మందునన్
మురభిదు డేగుదెంచునని మోహము తోడ నదీ తటమ్మునన్
పిరిమిని దేవకీ సుతుని ప్రేమను పొందగ నట్టి వేళ లో
స్థిరములుగాఁ దటిల్లతలుఁ జిన్కులు మారెను కుంభవృష్టిలో.
వెలుగు వాకలు నిలువక మలిగిపోవు
రిప్లయితొలగించండివానచిన్కులు కొనసాగి పర్వుకొనవు
కాని వానియందలి రాఠ కనుల నిండి
స్థిరములయ్యె దటిల్లతల్ చిన్కులల్లె!
వేగవంతమౌ గాలులు వీచు వేళ
రిప్లయితొలగించండిమెరుపులురుములు గనవచ్చె మిక్కుటముగ
వాన జోరు తగ్గిన సమయాన చూడ
స్థిరములయ్యెఁ దటిల్లతల్ చిన్కులెల్ల
సరయువు వేగవంతమయి సత్పధమందున నీటితాల్పులన్
దరమగ నుద్భవించెను శతహ్రతలున్ గదముల్ మహోగ్రతన్
మెరుపులు గర్జనమ్ములును మెల్లగ తగ్గిన వేళ చూడగా
స్థిరములుగాఁ దటిల్లతలుఁ జిన్కులు మారెను కుంభవృష్టిలో
తేటగీతి
రిప్లయితొలగించండిఉరుముల మెరుపులన్ వాన కురియుచుండఁ
దీయ చిత్రమ్ము చరవాణి తెరను భళిర!
చిక్కి నిక్షిప్తమైనట్టి చిత్రమందు
స్థిరములయ్యెఁ దటిల్లతల్ చిన్కులెల్ల!
చంపకమాల
ఉరుములు మెర్పులన్ జెలఁగి హోరున వర్షము సంభవించఁగన్
బరుగువఁ దీసినంత చరవాణి తెరన్ గొని యద్భుతమ్ముగన్
దురమున త్యక్తమై భళిర! తోరణమట్టుల చిత్రమందునన్
స్థిరములుగాఁ దటిల్లతలుఁ జిన్కులు మారెను కుంభవృష్టిలో!
తే. గర్జదంబుదసంభృత గగనసీమ
రిప్లయితొలగించండివరతటిత్ప్రభాశోభలన్ వరలుచుండ
చిత్రకారుని కుంచెలో జీవమొంది
స్థిరములయ్యెఁ దటిల్లతల్ చిన్కులెల్ల
కారుమబ్బులు నింగిలో కడలుకొనెను
రిప్లయితొలగించండికారుచీకట్లు పుడమిపై క్రమ్మసాగె
మెల్లగా వీచెనంతటఁ జల్లగాలి
స్థిరములయ్యెఁ దటిల్లతల్ చిన్కులెల్ల
మెరిసె తటిల్లతల్ దివిని మేఘచయమ్ములు గ్రమ్మెనెల్లెడన్
రిప్లయితొలగించండిపరచెను శక్రకార్ముకము పశ్చిమ దిక్కున, మెల్లమెల్లగా
కురిసెను వాన జల్లులుగ, కొందలమొందగ నెల్ల జీవులున్
స్థిరములుగాఁ దటిల్లతలుఁ జిన్కులు మారెను కుంభవృష్టిలో
తే.గీ:వర్షకాలము పేరుకే వచ్చె గాని
రిప్లయితొలగించండివేడి గాడ్పులు ధరణిని వీడకుండ
స్థిరములయ్యెఁ , దటిల్లతల్ చిన్కులెల్ల”
చుట్టముల వోలె వచ్చియు నిట్టె పోయె
చం:స్థిరముగ నిల్చె నెండలు, నశించగ పంటలు, వర్షకాల మీ
రిప్లయితొలగించండిధరణికి వచ్చె బేరునకె,తాపము తగ్గదు,వచ్చి పోవు న
స్థిరములుగాఁ దటిల్లతలుఁ జిన్కులు మారెను, కుంభవృష్టిలో”
నరులు ముదమ్ము నొందగ వనమ్ములు పంటల నిండు నెన్నడో!
(సామాన్యంగా ఎండ కాలంలో సాయంకాలం మేఘాలు క్రమ్మితే మెఱుపులధికమండి. తరువాత ఉత్తర కార్తెలో)
రిప్లయితొలగించండితే॥ గ్రీష్మమున నెండ వేడికి గింజుకొనఁగఁ
దల్లడిల్లుచు జనులెల్ల దైవ మహియ
యగునొ కారు మబ్బులు క్రమ్మె నంబరమున
స్థిరములయ్యెఁ దటిల్లతల్ చిన్కులెల్ల
చం॥ విరియఁగ నెండ గ్రీష్మమున వేడికిఁ దల్లడ మొంద సర్వులున్
వరుణుని రాకఁ గోరుచును భక్తిగ మ్రొక్కిరి సేదతీరఁగన్
సరగున క్రమ్మి మేఘములు చక్కగ నింగినిఁ గప్పినంతనే
స్థిరములుగాఁ దటిల్లతలుఁ జిన్కులు మారెను కుంభవృష్టిలో
(మేము చదువుకొనే సమయంలో ఎండాకాలం బెంగళూరులో ఇలాగే ఉండేదండి. ఇప్పుడు ఒక మారుంటుంది మరొక మారుండదు)
బుద్బుదములు జీవుల ప్రాణము లని సకల
రిప్లయితొలగించండిజనుల కింపుగ నెఱిఁగించు చంద మేమొ
చిత్ర మరయ నొక్క నిమిష మాత్రమునన
స్థిరము లయ్యెఁ దటిల్లతల్ చిన్కు లెల్ల
అరుదయి యుండ వర్షము సహస్ర శతాహము లందు నెన్న నేఁ
డరయఁగ వృష్టి నిట్లు వనజాక్షు దయా రస దృగ్బలమ్మునన్
నరులకు రేఁగ హర్షము మనమ్ముల వారికి లోచనమ్ములన్
స్థిరములుగాఁ దటిల్లతలుఁ జిన్కులు మారెను గుంభవృష్టిలో
గగన మందున మబ్బులు కమ్ము కొనగ
రిప్లయితొలగించండివాన కురియంగ మొద లిడె వసుధ యందు
స్థిర ము లయ్యె తటి ల్ల త ల్ చిన్కు లయ్యె
నంద మిను మ డి o చె ను గద యవని యందు
రిప్లయితొలగించండిపిన్నక నాగేశ్వరరావు.
హైదరాబాద్.
ఆవరించగ మేఘము లాకసమున
మెరుపు లురుములు మొదలై తుపరులు
పడుచు
స్థిరములయ్యెఁ దటిల్లతల్; చిన్కులెల్ల
క్రమముగా పెరిగి తుపానుగాను మారె.