1-7-2026 (బుధవారం)కవిమిత్రులారా,ఈరోజు పూరింపవలసిన సమస్య ఇది...“మాతనుఁ బెండ్లాడుటకుఁ గుమారుఁడు వచ్చెన్”(లేదా...)“మాతనుఁ బెండ్లియాడఁగఁ గుమారుఁడు వచ్చె నలంకృతాంగుఁడై”
ఆ తారకుని వధించగ జాతము నొందె నలనాడు చండుని శిశువై పీతాంబరు సుత వల్లీమాతనుఁ బెండ్లాడుటకుఁ గుమారుఁడు వచ్చెన్”
కందంప్రీతిగ నటించి కోడలుఁజేత ధనము బట్ట తీయ చిత్రములెన్నోమ్రోతగ, నత్త పిలువ నిర్మాతనుఁ బెండ్లాడుటకుఁ గుమారుఁడు వచ్చెన్ఉత్పలమాలప్రీతి వినోదమున్ నటిగ ప్రేక్షకులెల్లరు మెచ్చ పంచుచున్జేతను బట్టి విత్తమును జెల్లగఁ దీసెను మేటి చిత్రముల్మ్రోతలు మ్రోగగన్ సుతుని ముందుకు రమ్మని యత్త పిల్వ నిర్మాతనుఁ బెండ్లియాడఁగఁ గుమారుఁడు వచ్చె నలంకృతాంగుఁడై!
స్థాతవ్యమేల మన సుతు డేతుల నచ్చెనని చెప్పి యిట కేతెంచెన్ నాతీ తెమ్మిట కిక నా మాతనుఁ , బెండ్లాడుటకుఁ గుమారుఁడు వచ్చెన్.ఏతుల నచ్చలేదనుచు నెందరినో వలదన్న పుత్రుడే యీ తరుణిన్ వివాహమున కిష్టపడెన్ గద యాలకించుమో నాతి విలంబమేల జవనమ్మున తెమ్మిటు వృద్ధురాలు నా మాతనుఁ , బెండ్లియాడఁగఁ గుమారుఁడు వచ్చె నలంకృతాంగుఁడై.
కం:ఆ తల్లి సుతుని కొరకైజీతము, నందము గలిగిన శ్రీమతి దేగానే తృప్తిన్ మెచ్చుచు దనమాతనుఁ,బెండ్లాడుటకుఁ గుమారుఁడు వచ్చెన్”
ఉ:చేతుల చీర నుంచి, యిరు చేతులకున్ దగు గాజు లిచ్చి యున్బ్రీతిని గూర్చి, యక్షతలు వేయగ గోరుచు, నామె పాదముల్ చేతుల దాకి మ్రొక్కి ,స్తుతి జేయుచు నెంతయు గౌరవించి యామాతనుఁ, బెండ్లియాడఁగఁ గుమారుఁడు వచ్చె నలంకృతాంగుఁడై”(పెండ్లికి ముందు పెద్దలకు బట్టలు పెట్టి నమస్కరించటం మన ఆచారం.)
ఉ॥ జాతక చక్రముల్ పొసఁగఁ జక్కగ నొప్పుచు రెండు వర్గముల్చేతనులై వివాహమును శీఘ్రము చేయఁగ నిర్ధరించఁగన్భ్రాతినిఁ గాంచి తండిరినిఁ బద్ధతి మీరక సంప్రదించుచున్మాతనుఁ, బెండ్లియాడఁగఁ గుమారుఁడు వచ్చె నలంకృతాంగుఁడై(పెండ్లి పీటలపైకి వచ్చేకి ముందుగా పద్ధతి ప్రకారము తల్లిదండ్రులను సంప్రదించి వచ్చాడు అని అండి)
కూతురు ప్రేమించినదనిజాతకములు కలవవనుచు సందియమా! జామాత కడుయోగ్యుడట మామా!తనుఁ బెండ్లాడుటకుఁ గుమారుఁడు వచ్చెన్కూతురు కోరినట్లుగనె కోవెలలో మనువాడనిమ్ము జామాతగ వచ్చుచుండెనసమానుడు సంశయమేల వారికారీతిఁ వివాహమే శుభము లేమను సిద్ధము సేయుమయ్య మామా! తనుఁ బెండ్లియాడఁగఁ గుమారుఁడు వచ్చె నలంకృతాంగుఁడై
చేతమునందునన్ వలపు చేకుఱినంతట దేవసేనపైప్రీతిగ బెండ్లియాడ మది ప్రేరణ గొల్పెను కార్తికేయుకున్భ్రాత గజాననుండు తన ప్రాపున నిల్వఁగ నొప్పిదమ్ముగామాతనుఁ బెండ్లియాడఁగఁ గుమారుఁడు వచ్చె నలంకృతాంగుఁడై
చేతమునందున ప్రణయమ్మాతతముగ గల్గి గుహున కవ్యాజముగాప్రీతిజనించఁగ వల్లీమాతనుఁ బెండ్లాడుటకుఁ గుమారుఁడు వచ్చెన్
ప్రీతి గ వలచిన కన్యను జాతకములు కుదిరి నంత జా గృ త పరుడై యాతృ తముగవెడ లి యడి గె మాతను : పెండ్లాడుట కు కుమారుడు వచ్చె న్
నాతిని వీక్షించి యెడఁద నాతతముగఁ బ్రేమ యడర నాత్రము తోడం జేతులు మోడ్చి యడిగి తన మాతనుఁ బెండ్లాడుటకుఁ గుమారుఁడు వచ్చెన్ నాతి చరామి యంచును సనాతన ధర్మము నెంచి ప్రీతిమై భీత మృగాక్షి చంద్రముఖి బింబ నిభాధర మించి సద్గుణవ్రాతయె మేనకోడ లవివాహిత సుందరి ముద్దరాలు లేమా! తనుఁ బెండ్లియాడఁగఁ గుమారుఁడు వచ్చె నలంకృతాంగుఁడై
ఆ తారకుని వధించగ
రిప్లయితొలగించండిజాతము నొందె నలనాడు చండుని శిశువై
పీతాంబరు సుత వల్లీ
మాతనుఁ బెండ్లాడుటకుఁ గుమారుఁడు వచ్చెన్”
కందం
రిప్లయితొలగించండిప్రీతిగ నటించి కోడలుఁ
జేత ధనము బట్ట తీయ చిత్రములెన్నో
మ్రోతగ, నత్త పిలువ ని
ర్మాతనుఁ బెండ్లాడుటకుఁ గుమారుఁడు వచ్చెన్
ఉత్పలమాల
ప్రీతి వినోదమున్ నటిగ ప్రేక్షకులెల్లరు మెచ్చ పంచుచున్
జేతను బట్టి విత్తమును జెల్లగఁ దీసెను మేటి చిత్రముల్
మ్రోతలు మ్రోగగన్ సుతుని ముందుకు రమ్మని యత్త పిల్వ ని
ర్మాతనుఁ బెండ్లియాడఁగఁ గుమారుఁడు వచ్చె నలంకృతాంగుఁడై!
రిప్లయితొలగించండిస్థాతవ్యమేల మన సుతు
డేతుల నచ్చెనని చెప్పి యిట కేతెంచెన్
నాతీ తెమ్మిట కిక నా
మాతనుఁ , బెండ్లాడుటకుఁ గుమారుఁడు వచ్చెన్.
ఏతుల నచ్చలేదనుచు నెందరినో వలదన్న పుత్రుడే
యీ తరుణిన్ వివాహమున కిష్టపడెన్ గద యాలకించుమో
నాతి విలంబమేల జవనమ్మున తెమ్మిటు వృద్ధురాలు నా
మాతనుఁ , బెండ్లియాడఁగఁ గుమారుఁడు వచ్చె నలంకృతాంగుఁడై.
కం:ఆ తల్లి సుతుని కొరకై
రిప్లయితొలగించండిజీతము, నందము గలిగిన శ్రీమతి దేగా
నే తృప్తిన్ మెచ్చుచు దన
మాతనుఁ,బెండ్లాడుటకుఁ గుమారుఁడు వచ్చెన్”
ఉ:చేతుల చీర నుంచి, యిరు చేతులకున్ దగు గాజు లిచ్చి యున్
రిప్లయితొలగించండిబ్రీతిని గూర్చి, యక్షతలు వేయగ గోరుచు, నామె పాదముల్
చేతుల దాకి మ్రొక్కి ,స్తుతి జేయుచు నెంతయు గౌరవించి యా
మాతనుఁ, బెండ్లియాడఁగఁ గుమారుఁడు వచ్చె నలంకృతాంగుఁడై”
(పెండ్లికి ముందు పెద్దలకు బట్టలు పెట్టి నమస్కరించటం మన ఆచారం.)
ఉ॥ జాతక చక్రముల్ పొసఁగఁ జక్కగ నొప్పుచు రెండు వర్గముల్
రిప్లయితొలగించండిచేతనులై వివాహమును శీఘ్రము చేయఁగ నిర్ధరించఁగన్
భ్రాతినిఁ గాంచి తండిరినిఁ బద్ధతి మీరక సంప్రదించుచున్
మాతనుఁ, బెండ్లియాడఁగఁ గుమారుఁడు వచ్చె నలంకృతాంగుఁడై
(పెండ్లి పీటలపైకి వచ్చేకి ముందుగా పద్ధతి ప్రకారము తల్లిదండ్రులను సంప్రదించి వచ్చాడు అని అండి)
కూతురు ప్రేమించినదని
రిప్లయితొలగించండిజాతకములు కలవవనుచు సందియమా! జా
మాత కడుయోగ్యుడట మా
మా!తనుఁ బెండ్లాడుటకుఁ గుమారుఁడు వచ్చెన్
కూతురు కోరినట్లుగనె కోవెలలో మనువాడనిమ్ము జా
మాతగ వచ్చుచుండెనసమానుడు సంశయమేల వారికా
రీతిఁ వివాహమే శుభము లేమను సిద్ధము సేయుమయ్య మా
మా! తనుఁ బెండ్లియాడఁగఁ గుమారుఁడు వచ్చె నలంకృతాంగుఁడై
చేతమునందునన్ వలపు చేకుఱినంతట దేవసేనపై
రిప్లయితొలగించండిప్రీతిగ బెండ్లియాడ మది ప్రేరణ గొల్పెను కార్తికేయుకున్
భ్రాత గజాననుండు తన ప్రాపున నిల్వఁగ నొప్పిదమ్ముగా
మాతనుఁ బెండ్లియాడఁగఁ గుమారుఁడు వచ్చె నలంకృతాంగుఁడై
చేతమునందున ప్రణయ
రిప్లయితొలగించండిమ్మాతతముగ గల్గి గుహున కవ్యాజముగా
ప్రీతిజనించఁగ వల్లీ
మాతనుఁ బెండ్లాడుటకుఁ గుమారుఁడు వచ్చెన్
ప్రీతి గ వలచిన కన్యను
రిప్లయితొలగించండిజాతకములు కుదిరి నంత జా గృ త పరుడై
యాతృ తముగవెడ లి యడి గె
మాతను : పెండ్లాడుట కు కుమారుడు వచ్చె న్
నాతిని వీక్షించి యెడఁద
రిప్లయితొలగించండినాతతముగఁ బ్రేమ యడర నాత్రము తోడం
జేతులు మోడ్చి యడిగి తన
మాతనుఁ బెండ్లాడుటకుఁ గుమారుఁడు వచ్చెన్
నాతి చరామి యంచును సనాతన ధర్మము నెంచి ప్రీతిమై
భీత మృగాక్షి చంద్రముఖి బింబ నిభాధర మించి సద్గుణ
వ్రాతయె మేనకోడ లవివాహిత సుందరి ముద్దరాలు లే
మా! తనుఁ బెండ్లియాడఁగఁ గుమారుఁడు వచ్చె నలంకృతాంగుఁడై