13, సెప్టెంబర్ 2017, బుధవారం

దత్తపది - 123 (కన్ను-ముక్కు-చెవి-నోరు)

కన్ను - ముక్కు - చెవి - నోరు
పై పదాలను అన్యార్థంలో ఉపయోగిస్తూ
రామాయణార్థంలో
నచ్చిన ఛందస్సులో పద్యాన్ని వ్రాయండి.
నా పూరణ....

మిథిల రామున కన్నులమిన్న నిచ్చె
దేహ ముక్కైన గుహుడు నదిం దరించె
శబరి తినిపించె వివిధ వృక్షముల పండ్లు
సాయపడె నేలనో రుమాసతి మగండు.

74 వ్యాఖ్యలు:

  1. వీరరఘువంశతిలకుండు విరచె విల్లు;
    శివుడమరు డుముక్కని చెలగిమ్రోగె;
    సురలు వీకన్నుతుల తోడ విరులనిదిరి;
    చేతనోరు జానకికింక సిగ్గు కలిగె.

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  2. ప్రత్యుత్తరాలు
    1. బాపూజీ గారూ,
      మీ పూరణ బాగున్నది. అభినందనలు.
      'చేతనోరు'...?

      తొలగించు
  3. రాముడిచ్చిన అంగుళీయకముతో సీతాన్వేషణకై హనుమ లంకకు

    చేరి రామున*కన్ను*వ సీత కిచ్చి
    రాక్షస బల*ముక్కు*మడచి రయముఁ వచ్చి
    హనుమ వినిపిం*చె వి*నతుడై కనుల కద్ది
    చూపె *నోరు*క్మ చూడామ ణీపదమును.
    (అన్నువ=భార్య;రుక్మ =బంగారము; పదము=వస్తువు)

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
    ప్రత్యుత్తరాలు
    1. బాలసుబ్రహ్మణ్య శర్మ గారూ,
      చక్కని పూరణ. అభినందనలు.

      తొలగించు
    2. శర్మ గారు చక్కటి పూరణ:
      “చూడామణి పదము” సాధువు. అప్పుడు యతిభంగము.
      అంగుళీయకమని చెప్పి శిరోరత్నమును చూపారంటున్నారు!

      తొలగించు
  4. అందరికీ వందనములు !
    అందరి పూరణలూ అలరించు చున్నవి !
    అలరించ నున్నవి !

    రాముడు వనవాసమునకు బయలుదేరిన సమయమున :

    01)
    _______________________

    పంక్తిరథుడంగలార్చుచు - వలదనినను
    పట్టమహిషదె మ్రాన్పడ - నిట్టనిలువు
    పురము పురమంత శోకంబు - పొంగు లెత్త
    పడతియును సోదరుని గూడి - నడక తోడ

    కన్నుకుట్టిన మంథర - పన్నుగడను
    నోరుగొట్టగ పినతల్లి, - నొవ్వకుండ
    ముక్కుటములను ధరియించి - పురము విడ*చె
    వి*పినమున కేగ రాముడు - వెరపు లేక !
    _______________________
    నిట్టనిలువు = నిలుచున్నది నిలుచున్నట్లే
    కూడు = జతపడు
    కన్నుకుట్టు = అసూయపడు
    పన్నుగడ = పన్నాగము
    నోరుగొట్టు = అన్యాయము చేయు
    ముక్కుటము = నారచీర

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
    ప్రత్యుత్తరాలు
    1. వసంత కిశోర్ గారూ,
      మీ పూరణ బాగున్నది.
      కాని 'కన్ను, నోరు' స్వార్థంలోనే ప్రయోగించబడ్డాయి.

      తొలగించు

  5. రాముడు ధరించె విల్లును
    తా మును నడిచె తెఱనోరు తానై యగుచున్ !
    నీమముగన్నుతి జేయుము
    హా! ముక్కుటముల కదించి యడవికి చనిరే !

    జిలేబి

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
    ప్రత్యుత్తరాలు
    1. జిలేబీ గారూ,
      మీ పూరణ బాగున్నది. అభినందనలు.
      నీమముగ న్నుతి.. అన్నపుడు గన్ను ఉన్నది, కన్ను లేదు.

      తొలగించు
  6. హనుమ సీతజాడను కాంచె; వినిన ప్రభుడు
    తాను వీకన్ నురుమనాడె దానవులనొ
    ధారుణీక్షోభనో; రుధిరారుణితపు
    బాణముక్కుమొనలఁ బాపె పాపములను

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  7. ఒప్పు బోధించె వినలేదు చుప్పనాతి
    ఆగకన్నుల మిన్నపై కరిగె మ్రింగ
    ముక్కుటంపుల సౌమిత్రి ముందుకురికె
    రోషమొప్పగ దూకెనో రుద్రుడగుచు

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
    ప్రత్యుత్తరాలు
    1. హనుమచ్ఛాస్త్రి గారూ,
      మీ పూరణ బాగున్నది. అభినందనలు.

      తొలగించు
  8. పచ్చని పుడమి ముక్కారు పంట పండె
    జరయు రుజలు లేకన్నుర్వి జనులు మురిసె
    జార చోరులు జరియించు జాడ గనమె
    యన్ని భద్రము లేతోచె విన్నవించ
    రుద్రసఖు రాజ్యమననో రుచిర మయ్యె!

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
    ప్రత్యుత్తరాలు
    1. సీతాదేవి గారూ,
      మీ పూరణ బాగున్నది. అభినందనలు.
      ముక్కారు (మూడు+కారు)లో ముక్కు లేదు.

      తొలగించు
    2. ఉన్నతమ్మై వరల దేహ ముక్కువలెను
      జరయు రుజలు లేకన్నుర్వి జనులు మురిసె
      జార చోరులు జరియించు జాడ గనమె
      యన్ని భద్రము లేతోచె విన్నవించ
      రుద్రసఖు రాజ్యమననో రుచిర మయ్యె!

      తొలగించు
    3. గురువుగారూ! ధన్యవాదములు! సవరించిన పూరణ పరిశీలించ మనవి!🙏🙏🙏🙏

      తొలగించు
  9. కన్ను మొఱకును జూపించి కఠిన మనము
    ముక్కుటము ధరించిన సీత మోము కంద
    దోచె విపినము రావణు దుష్ట బుద్ది
    యేలనో రుద్ర భక్తుని హేల లిటుల?

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  10. కన్ను మొఱకు=వంచన
    ముక్కుటము= నార దుస్తులు

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
    ప్రత్యుత్తరాలు
    1. చేపూరి వారూ,
      మీ పూరణ బాగున్నది. అభినందనలు.
      కన్నుమొఱకు అన్నపుడు కన్ను స్వార్థంలోనే ప్రయోగించబడింది.

      తొలగించు
  11. క్రొవ్విడి వెంకట రాజారావు:
    తే.గీ.
    కన్నులవిలుకాని వలెను క్రాలుకొనగ
    దోచె విల్లుకు ముక్కులు దొలగ వైచు
    రాఘవుడు నోరుమెంగయై లజ్జతోడ
    జనకుని దరి నిలిచియున్న జానకికట
    ( కన్నులవిలుకాడు= మన్మధుడు; ముక్కులు= నూకలు; నోరుమెంగ= మూగ )





    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
    ప్రత్యుత్తరాలు
    1. రాజారావు గారూ,
      మీ పూరణ బాగున్నది. అభినందనలు.
      కన్నుల విలుకాడు అన్నపుడు కన్ను స్వార్థంలోనే ఉంది.

      తొలగించు
  12. మతిలే(క న్ను)తి యింతు వొప్పగునె? నామాటల్ వినన్ నీకగున్
    సత (ముక్కు)న్వలె దార్ఢ్యసంపద మహిన్ సర్వప్రధానత్వ మం
    చతి వాత్సల్యము కైకపై నుని(చె వి)ఖ్యాతిం గనన్ మంథరా
    సతి యా వేళ మ(నో రు)జన్ నిలుపగా సంతాపముం గూర్చుచున్.

    హ.వేం.స.నా.మూర్తి.

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
    ప్రత్యుత్తరాలు
    1. సత్యనారాయణ మూర్తి గారూ,
      మీ పూరణ అద్భుతంగా ఉంది. అభినందనలు.

      తొలగించు
    2. చాలా బాగుంది మూర్తి గారు మీ పూరణ.
      కానీ “కన్ను” పద న్యస్తము విచారింప దగును.
      లేకన్ నుతియింతు: లేకయే సాధువు. “లేక” కళ యే కాని ద్రుతప్రకృతికము కాదు.

      తొలగించు
    3. ధన్యవాదాలండి.
      రాకన్ మానవు అనే పద్యంలో(ఏ గ్రంథమో గుర్తు లేదు) లేకన్ అని చదివిన గుర్తు. దాని కారణంగానే అలా వచ్చింది.
      నమస్కారములు.

      తొలగించు
    4. "పోకన్మానదు కాయమే విధమునన్ పోషించి రక్షించినన్
      రాకన్మానవు హాని వృద్ధులు మహారణ్యంఋలో డాగినన్
      కాకన్ మానవు పూర్వ జన్మ కృతముల్ కాగల్గు కార్యంబులున్
      లేకన్ మానవవెంత జాలిపడినన్ లేముల్ సిరుల్ భార్గవా"

      http://kandishankaraiah.blogspot.in/2017/08/2428.html?m=1

      తొలగించు
  13. కాల్చె నోపక న్నురిమి లంకన్ హనుమయె
    ముక్కుచున్ మూల్గిరి దనుజుల్ దిక్కులేక
    రావణుఁడు చలించె వినుచు, ప్రథమమనఁగ
    సిరల నురికెనో రుధిరము చేటునెంచి?

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  14. కన్ను మొఱకు=వంచన
    ముక్కుటము= నార దుస్తులు

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు

  15. శీతకన్నువేయకుమమ్మ శీలవంతు
    డైన రాముడు చెవియొగ్గి యమ్మమాట
    వనికి కరముక్కుమదితోడ పయనమగును
    నియతితోడనోరుపుతోడ నిలుపు రాము

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
    ప్రత్యుత్తరాలు
    1. అన్నపరెడ్డి వారూ,
      మీ పూరణ బాగున్నది.
      'శీతకన్ను' అన్నది సాధుశబ్దం కాదు. అయినా అందలి కన్ను స్వార్థ ప్రయోగమే. 'చెవియొగ్గి' అన్నపుడు చెవి స్వార్థంలో ప్రయోగించారు.

      తొలగించు
  16. గురువుగారికి నమస్కారం, నా పూరణను పరిశీలించి తప్పులు తెలియచేయగలరు.
    ధన్యవాదాలు, సుభద్ర

    పడెను కన్నులు పౌలస్థ్య పడతి వనగ
    యడిగె నోరువి డచిచేకొ యనుచు రఘుని
    తమ్ము డదిగని చెవికోసె తామ సమున
    ముక్కు చుచనగ లంకకు ముప్పు మొదలు

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
    ప్రత్యుత్తరాలు
    1. సుభద్ర గారూ,
      మీ ప్రయత్నం ప్రశసింపదగినదే.
      దత్తపదాలను అన్యార్థంలో ప్రయోగించాలి. మీరు స్వార్థంలో ప్రయోగించారు.
      'పౌలస్త్య పడతి' దుష్టసమాసం. '..వనగ। నడిగె..' అనాలి. చేకొ...? రఘు అంటే రాముడు కాదు. రాఘవుడు అనాలి. మరో ప్రయత్నం చేయండి.

      తొలగించు
    2. సుభద్ర గారు చాలా రోజుల తర్వాత మీ పూరణను చూస్తున్నాము. సంతోషము.

      తొలగించు
    3. ఈ వ్యాఖ్యను రచయిత తీసివేశారు.

      తొలగించు
    4. అయ్యో! తెలియక తప్పుగా పూరించాను గురువుగారు. ఇదిగో మరొక ప్రయ్త్నము. తప్పులు సూచించగలరు.

      ముక్కుటముదాల్చిచనగనుమురహరుండు
      జతగ నడిచెవిశాలాక్షి,జనకసూన
      యెరగవుగద, నీవెన్నడుయెండకన్ను1
      విడుమనిమనోరుడనగనువినకవెడలె

      తొలగించు
    5. పెద్దలు కామేశ్వరరావుగారికి నమస్కారం. తగినంత సాధన చెయ్యలేకపోతున్న కారణాన పూరణకు సాహసించలేకపొతున్నాను. తప్పో, ఒప్పో చేతూ ఉంటేనే కదా తెలిసేది అని మళ్ళీ ప్రయత్నిచపూనుకొన్నాను. మీరు నన్ను గుర్తు పెట్టుకున్నందుకు చాలా సొంతోషం. గురువుగారితో పాటు మీలాంటి పెద్దలు కూడా తప్పులు చెప్తే దిద్దుకుని మంచి పద్యాలు రాయాల్ని ఆశ. ధన్యవాదాలు.

      తొలగించు
    6. సుభద్ర గారు నమస్సులు. చక్కని యాలోచన. మనస్సున కాహ్లాద జనకము పద్య రచనా వ్యాసంగము. సాధన వలన సమకూరని పనులు లేవు. తప్పక హృద్యమ్ములైన పద్యముల నందించ గలరు.

      తొలగించు

    7. వేదుల సుభద్ర అంటే నవలా రచయిత్రి గారేనాండీ ?

      జిలేబి

      తొలగించు
    8. నవలలు రాయలేదు కానీ కథలు రాస్తానండీ! అగ్రహారంకథలు నా పుస్తకమే!

      తొలగించు

    9. వావ్ ! గ్రేట్ !

      అగ్రహారం కథలు ;

      జిలేబి

      తొలగించు
    10. నా రెండవపూరణ పైన ఇచ్చాను. పెద్దలెవరైనా పరిశీలించి తప్పులు చెప్తే సరిచేసుకుంటాను. ధన్యవాదాలు

      తొలగించు
  17. ముక్కుటిల మా జనకునకుఁ
    జిక్క ధనోరుక్మము నడఁచె విశా లోరుం
    డెక్కిడి వీకన్ను కుజకు
    నక్కడ నుండంగఁ జూపె నవనీశుండే

    [మూఁడు + కుటిలము = ముక్కుటిలము; వీకు + అన్ను = వీ కన్ను; అన్ను = ఆఁడుది; వీకు = ఉన్నతి ]

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
    ప్రత్యుత్తరాలు
    1. కామేశ్వర రావు గారూ,
      మీ పూరణ ఉత్తమంగా ఉన్నది. అభినందనలు.

      తొలగించు
    2. పూజ్యులు శంకరయ్య గారికి వందనములు. ధన్యవాదములు.

      1-11-2016 నాటి సమస్య: చిన్న సవరణతో
      కన్ను - ముక్కు - చెవి – నోరు పై పదాలను ఉపయోగిస్తూ దీపావళి సంబరాలను వర్ణిస్తూ నచ్చిన ఛందస్సులో పద్యాన్ని వ్రాయండి.

      తెగువ మనో రుచిర రయ ప
      తగమున సద్ద్వారకన్నుత నివాసుఁ డిలం
      దగ నంబుముక్కు వర్ణుఁడు
      బిగి మగువ గన సమయించె విలయుని నరకున్

      [అంబుముక్కు = మేఘము]

      తొలగించు


  18. కన్ను మరీ ప్రాబ్లమాయె !

    రాముడు ధరించె విల్లును
    తా మును నడిచె తెఱనోరు తానై యగుచు
    న్నామెలతుకన్ను, సీతయు
    హా! ముక్కుటముల కదించి యడవికి చనిరే !

    సరిపోతుందాండీ ?

    జిలేబి

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  19. గాధిసుతుని రాక న్నుతి కరముసేయ
    మాన్య! తా ముక్కు వీరుని మ ఖ ము గావ
    పనుపు మన గ వీచేవిమల పరిమళం బు
    గేలువ వలయు నో రుద్రాక్ష సులువు గాను

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  20. అడవిలోచూచె విచిత్ర యజిత యోని
    నాడు ,ముక్కూరు తోనేను నాధు గోర
    వెడలె నార్యుడు అటవికి వేగిరమున,
    నాకు కన్నోటు గల్గెను నాధు కేక
    వినగ, లక్ష్మణా వినుమయ్య జనుము నీవు
    అన్నకేమయ్యెనో రుట్ట్టు నిన్ను దాల్చె
    యనుచు బంపిదప్పును చేసి ననుచు సీత
    దెల్పె దనగాధ బాధతో త్రిజటగోర

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
    ప్రత్యుత్తరాలు
    1. కవి మిత్రులు నా పద్యములో తప్పులున్న చూపించ వలెను సరిదిద్దుకుంటాను

      తొలగించు
  21. 13-9-2017 (బుధవారము)
    *దత్తపది*
    *కన్ను - ముక్కు - చెవి - నోరు*
    పై పదాలను అన్యార్థంలో ఉపయోగిస్తూ
    రామాయణార్థంలో
    పూరణ....

    సహస్ర కవిరత్న సహస్రకవిభూషణ గురజాడ జాతీయవిశిష్ట సాహితీ సేవా పురస్కార గ్రహీత విద్వాన్ శ్రీమతి జి సందిత (Sanditha)అనంతపురము

    చిక్ *కన్ను* గ్గుగ జేసెను
    *ముక్కు*చు ముడుచుకొన జేసె మున్నెదురొడ్డన్
    నక్కంగన్ జూ *చెవి*డిచె
    నక్కపి తా *నోరు*పుచెడి యసురుల జంపెన్

    సహస్ర కవిరత్న సహస్రకవిభూషణ గురజాడ జాతీయవిశిష్ట సాహితీ సేవా పురస్కార గ్రహీత విద్వాన్ శ్రీమతి జి సందిత (Sanditha)అనంతపురము


    అశోక వనంలో హనుమంతుని రణభీభత్సం

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
    ప్రత్యుత్తరాలు
    1. సందిత గారూ, మీకు గతంలోను ఒకసారి చెప్పాను. "నేనిచ్చిన సమస్యను ఉన్నదున్నట్టుగా కాపీ, పేస్ట్ చేయనవసరం లేదు, కేవలం మీ పూరణ ఇస్తే చాలు" అని. అయినా మీరు మానలేదు. దానివల్ల మీకు అదనపు శ్రమ కాదా? అందరూ ఈరోజు నేనిచ్చిన సమస్యకే పూరణలు ఇస్తున్నారు కదా! మళ్ళీ సమస్యను మీరు ఇవ్వడం ఎందుకు? మరొక్క మాట మీ పూరణకు ముందు, వెనుక రెండుసార్లు మీ బిరుదులను ప్రకటించుకుంటున్నారు. రెండు సారులు అవసరమా? మిగిలిన కవిమిత్రులు కూడా బిరుదులను, గురజాడ పురస్కారాలను పొందినవారే. వారు తమ బిరుదులను ప్రకటించుకుంటున్నారా? కేవలం సమస్యకు పూరణను పోస్ట్ చేస్తున్నారు. ఇకనుండి దయచేసి సమూహంలో కాని, బ్లాగులో కాని నేనిచ్చిన సమస్యను కాని, బిరుదులను కాని పేర్కొనకండి. కేవలం మీ పూరణను మాత్రమే పోస్ట్ చేయండి.
      నేను కూడా ఏవో బిరుదులను, పురస్కారాలను పొందాను. కాని ఎక్కడా ప్రకటించుకోను. గమనించండి!

      తొలగించు
  22. ఆజోకన్నుతియింప శక్యమౌనె విధికి న్నారూప లావణ్యముల్?
    తేజోవంతము సీత ముక్కుటముననున్ తీరైన శీలమ్ముతో
    రాజీవాక్షుని దోచె విల్లు విరువన్ రంజిల్లె లోకమ్ములే
    రోజుల్వేల్భువి నోము నోచి కనెనో రుద్రుండు దీవించెనో !
    *****)()()(*****
    ముక్కుటము = నారచీర ; వల్కలము

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు


  23. జీపీయెస్ వారు

    దత్తపది చెయ్యలేదేందుకో ?

    జిలేబి

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
    ప్రత్యుత్తరాలు
    1. చాలా చాలా కష్టం నాకు దత్తపది, న్యస్తాక్షరి, వృత్త రచన మున్నగునవి. ఆట వెలది తేటగీతి కూడా కష్టమే. కందాలైతే ఏదో విధంగా కిట్టించగలను. పాత కంద పద్య పాద సమస్యలున్నాయిగా ఊసు పోవడానికి. పైగా నా కనిష్ఠ సోదరి సీతా దేవి విజృంభించి చాలా చక్కగా శంకరాభరణంలో పాల్గొనుచున్నది కదా. వెనక వచ్చిన కొమ్ములు :)

      తొలగించు

    2. జీపీయెస్ వారు మీకోసం ఓ సమస్య

      హరియే యహ్మదు కుదురుగ హరుడౌ యేసూ !!

      జిలేబి

      తొలగించు
    3. శాస్త్రి గారికే ఎందుకు? రేపు ఈ సమస్యనే అందరికోసం ఇస్తాను....
      'హరియే మహ్మదు కుదురుగ హరు డేసు కదా"

      తొలగించు

    4. ప్రశ్నా పత్రం లీక్ అయిపోయిందండి :)
      పరీక్ష కేన్సిల్ చెయ్యాలేమో :)

      నెనర్లు !

      జిలేబి

      తొలగించు
    5. అక్కర లేదు. లేటుగా శంకరాభరణం చూసే మనబోండ్లకు మజా!

      "The late bird catches the partying worm" :)

      తొలగించు
  24. కన్నులవిలుకాడు చిన్నవోవడె వీని
    .....సౌందర్యమును గని సత్య మిదియ!
    ముక్కుటమును దాల్చి మునివోలె గన్పట్టు
    .....దాగునే వీని యందమ్ము దాన?
    చెవిచేసుకొననైతి చిత్ర మెందుండెనో
    .....యిన్నినాళ్ళును యిట్టి వన్నెకాడు?
    నోరుకాచగ నింక నోపలే నిపుడె నా
    .....వాంఛను ప్రకటించి వాలిపోదు

    నితని బాహువు లందున వెత యడంగు
    ననుచు రాముని గని శూర్పణఖ మది చెడి
    కన్ను చెవి ముక్కు నోరుగా కాయమెల్ల
    నందముగ మార్చుకొని వన్నెలాడి యాయె.

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  25. ముక్కుటము గట్టి మ్రొక్కుచు మునివరునకు
    రూపరి విరిచె విల్లు నో రుద్రు పగిది ,
    కన్ను కుట్టిన రాజులు మిన్న కుండ;
    దాశరధి గట్టె సీతకు తాళి నపుడు

    నిన్నటి సమస్యకు నా పూరణ

    1 ) గిద్దెడు భోజ్యంబిడకనె
    నిద్దుర పో '' నాన్న'' ! యనుచు , నిధులను పొంద
    న్నద్దిర యన బలికె ద్విజుడు
    తద్దినమే శుభ మిడునట తథ్యము సుమ్మీ
    2 ) గద్దెల నెక్కి వేదములు , గ్రంథ విశేషము లంచు దెల్పుచున్
    మద్దెల వాద్య మట్లు పలు మారులు సూక్తులు బల్కు విప్రుడే
    మిద్దెల గట్టి, తండ్రి కయి మ్రింగఁగ నో కడి నైన నీయకన్
    తద్దినమే శుభం బిడుట తథ్య మటంచు వచించె విజ్ఞుఁడై !

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  26. క్రొవ్విడి వెంకట రాజారావు:

    శూర్పణఖ వేదనో రుతి స్ఫూర్తి తోడ
    నాగకన్నువయౌ సీత నపహరించి
    నేచి విఖుర లంకేశుడు నెల గలిసె
    ముక్కులు దొలఁగి తుదకు రాముని కరముల

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  27. వీకన్నుతించి రాముని
    తోకన్ బెంచె విపులముగ దూకెన్ లంకా
    రాకాసిన్ బలముక్కడ
    గా కాలిడెనో రుధిరునిగా కపి వెల్గెన్

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  28. చలించే ఊరువులు గలది అనే అర్థంలో చేతన+ఊరువు=చేతనోరువు/చేతనోరు అని అన్నానండి;రంభోరు అన్నట్టుగా.

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  29. రావణుండు ముక్కుటేల? రక్ష లేక ధనువుచే
    భావనుంచె విల్లువిరిచి భామసీత నవ్వగా
    నా వరించ సీతజూచి నందుకన్నువాద్యమే
    సేవజేయనో రుతి విన?చిత్రమాయె పందిటన్|{ముక్కుట=బాధబడుట}కన్ను=మద్దెల మొ;వాద్యాలువేసేకరణి}{రుతి=ధ్వని}

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  30. రాముమేనముక్కుటమదిరమ్యమలర
    విల్లునోరుద్రునిదియతా విరువనపుడు
    లక్ష్మణునిసోద రునకన్నువగనువేసె
    పుష్పమాలనురామునిభుజములందు

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  31. నా పద్యంలో సీసం మూడవ పాదం రెండవ భాగం లో :యిన్నినాళ్ళుగ నిట్టి వన్నెకాడు! ..అని చదువుకోవలసినదని మనవి.

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  32. 2 వపాదము చివర
    విరిచె విమల!
    గాచదువ ప్రార్ధన

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  33. కవిమిత్రులకు నమస్కృతులు!
    మధ్యాహ్నం నుండి విపరీతమైన తలనొప్పి. డాక్టరు గారిని కలిసి మందులు వేసుకుంటున్నాను. ఈ పరిస్థితిలో మీ పద్యాలను సమీక్షించలేను. మన్నించండి. దయచేసి పరస్పర గుణదోష విచారణ చేసికొనవలసిందిగా మనవి.
    రేపు ఆరోగ్యం బాగుంటే వికారాబాద్ వెళ్ళవలసి ఉంటుంది. అందువల్ల రేపు నేను బ్లాగుకు అందుబాటులో ఉండక పోవచ్చు!

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  34. వీఁకన్నుతింతును వివిధాస్త్ర శస్త్ర బ
    ..........లారి శ్రీరామచంద్రాఖ్యుఁ సతము
    రహిని ముక్కుంజర ప్రబలావలేపముల్
    ..........విగతి చేగల బాహు విక్రముండు
    కనిపెట్టి కాచె విఖ్యాత యజ్ఞంబును
    ..........ఋషివరానీక సంతృప్తి బెనుపఁ
    సురలోక సుమనో రుచిర సన్నిభాకారుఁ
    ..........డవనిజ ప్రాణేశుఁడనవరతము

    ధర్మమార్గానువర్తి యుదాత్త చరితుఁ
    డఖిలలోకైక పూజితుఁడరుగుదెంచె
    నదిని దాటించుమనికోరె నన్ను నేడు
    నాదు జన్మంబు ధన్యమైనది నిజముగఁ

    మూడు = కుంజరములు = ముక్కుంజరములు ( సరియైనదేన గురువుగారూ ?

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు


  35. వీరరాఘవుండు విరిచె విల్లలనాడు
    దాసికన్నుకుట్ట ధరను వీడె
    ముక్కురములు దాల్చి ముదిత,యనుజు తోడ
    నోరుదాటి చనియె నొవ్వకుండ.

    కన్నుకుట్ట=అసూయ
    ముక్కురము=నారచీర
    నోరు:ముఖద్వారము

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు