4, సెప్టెంబర్ 2014, గురువారం

నిర్వచన భారత గర్భ రామాయణము – 74


రావిపాటి లక్ష్మినారాయణ

రామాయణము-
చం.      అన(విని పల్కె నాహరియు హ్రాదిని సద్దులఁ గట్టెవంకఁ దీ
ర్చును పొయి, యో)ర్చుకొ మ్మసుర, క్షోణిని వంగుట చిల్లపెంకు నో
పునె (జనదూర, పుల్లలనె పోవును బుట్టిననాటి బుద్ధి భూ
మి, నొసఁగవా) మహీసుతను, మేలు దలంపకు కీడు నెన్నకే. (౮౯)

భారతము-
కం.       విని పల్కె నాహరియు హ్రా
దిని సద్దులఁ గట్టెవంకఁ దీర్చును పొయి, యో
జనదూర, పుల్లలనె పో
వును బుట్టిననాటి బుద్ధి భూమి, నొసఁగవా? (౮౯)

టీక- హరి = (రా) కోఁతి (హనుమంతుఁడు), (భా) కృష్ణుఁడు.

3, సెప్టెంబర్ 2014, బుధవారం

సమస్యా పూరణం – 1512 (తెల్లని మీసములె సొబగు)

కవిమిత్రులారా,
ఈరోజు పూరించవలసిన సమస్య ఇది...
తెల్లని మీసములె సొబగు తెలుఁగుల కెల్లన్.
ఈ సమస్యను సూచించిన ‘మనతెలుగు’ చంద్రశేఖర్ గారికి ధన్యవాదాలు.

పద్యరచన - 666 (విషజ్వరములు)

కవిమిత్రులారా,
ఈనాటి పద్యరచనకు అంశము...
“విషజ్వరములు”

నిర్వచన భారత గర్భ రామాయణము – 73


రావిపాటి లక్ష్మినారాయణ

రామాయణము-                                              
గీ.         (అలుకగనె భీముఁ దనియెదు, తెలియు మెదను
భయపడను దదీయములగు పల్కులకునుఁ
బేదకినుక యీయిలలోనఁ బెదవులకును
రహినిఁ జెఱుపె హరీ) నొంతు రాము గీము. (౮౮)

భారతము-
కం.       అలుకగనె భీముఁ దనియెదు,
తెలియు మెదను భయపడను దదీయములగు ప
ల్కులకునుఁ, బేదకినుక యీ
యిలలోనఁ బెదవులకును రహినిఁ జెఱుపె హరీ (౮౮)

టీక- భీముఁడు = (రా) భయంకరుఁడు; హరీ = (రా) కపీ, (భా) కృష్ణుఁడా.

2, సెప్టెంబర్ 2014, మంగళవారం

నిషిద్ధాక్షరి - 7

గురువుల నిషేధంతో
గణపతిని స్తుతిస్తూ ఆటవెలదిలో
సర్వలఘు పద్యం వ్రాయండి.

పద్యరచన - 665 (కోఁతికొమ్మచ్చి)

కవిమిత్రులారా,
ఈనాటి పద్యరచనకు అంశము...
“కోఁతికొమ్మచ్చి”

నిర్వచన భారత గర్భ రామాయణము – 72


రావిపాటి లక్ష్మినారాయణ

రామాయణము-
చం.      అన(విని యుత్తరం బొసఁగె నా చెన టిట్లని,వెఱ్ఱి, యేనుఁ జే
సిన పనిచే)సితిన్, విడువ సీతను సున్నము వానిఁ జేతు వీ
కను, (వనటొంది వాడియునుఁ గానను హీనతఁ జిక్కియున్ రణం
బొనరుచుటా?) భలే! యుడుత యూపుల కెందును మ్రాఁకు లూఁగునే. (౮౭)

భారతము-
కం.       విని యుత్తరం బొసఁగె నా
చెన టిట్లని, వెఱ్ఱి, యేనుఁ జేసినపనిచే
వనటొంది వాడియునుఁ గా
నను హీనతఁ జిక్కియున్ రణం బొనరుచుటా. (౮౭)

టీక- చెనటి = (రా) రావణుఁడు, (భా) దుర్యోధనుఁడు.

1, సెప్టెంబర్ 2014, సోమవారం

సమస్యా పూరణం – 1511 (చెడు కాలమె జనులకు)

కవిమిత్రులారా,
ఈరోజు పూరించవలసిన సమస్య ఇది...
చెడు కాలమె జనుల కెపుడు సేమముఁ గూర్చున్.
ఈ సమస్యను పంపిన భాగవతుల కృష్ణారావు గారికి ధన్యవాదాలు.

పద్యరచన - 664 (బాపు)

కవిమిత్రులారా,
ఈనాటి పద్యరచనకు అంశము...

“బాపు”

నిర్వచన భారత గర్భ రామాయణము – 71


రావిపాటి లక్ష్మినారాయణ

రామాయణము-
సీ.      నిక్కంబు నామాట (నక్క యెక్కడ మఱి
నాక మెక్కడ, వారి)జాక్షుఁ డవని
జావరుండు; బలుండు; కావలవదు వాని
(పాలు; నెమ్మి నొసఁగు పాడి దలఁచి
యటులఁ గానియెడలఁ బటిమఁ దోషియయి దూ)
బ నినుగూల్చును రామభద్రుఁ; డతని
యనుజుఁ డట్టిడ; వార లరులను మించు శూ
(రు; లయిన నిడు, నీవు పొలియఁ బోవు)
గీ.      వనధి నిన్ను ముంచిన వాలి దునిమె రామ
విభుఁడు; నిన్ను వంచిన కార్తవీర్యుని మడి
పిన పరశురాముఁ గెల్చె; నీవనఁగ నెంత?
లీల గుడి మ్రింగువానికి లింగమెంత? (౮౬)

భారతము-
ఆ.      నక్క యెక్కడ మఱి నాక మెక్కడ వారి
పాలు నెమ్మి నొసఁగు పాడి దలఁచి,
యటులఁ గానియెడలఁ బటిమ, దోషి! యయి దూ
రులయిన నిదు నీవు పొలియబోవు. (౮౬)

టీక- (రా) తోషియయి = సంతోషముతో గూడినవాడయి, (భా) దోషి = దోషమయుఁడా; అయిదూరులు = (భా) అయిదు గ్రామములను; నాకము = స్వర్గము; దూబ = అధముఁడవగు.