5, మార్చి 2021, శుక్రవారం

సమస్య - 3654

6-3-2021 (శనివారం)
కవిమిత్రులారా,
ఈరోజు పూరింపవలసిన సమస్య ఇది...
“భధ్ర మిడుమని రాముఁడు వాలి నడిగె”
(లేదా...)
“భద్రము నాకొసంగుమని వాలిని వేడెను రాముఁ డయ్యెడన్”

49 కామెంట్‌లు:


  1. "శ్రీ రాముని దయ చేతను..."

    సరదా పూరణ:

    శూద్రపు నాంగ్లమున్ చదివి సుంతయు నాంధ్రము నొల్లకుండనున్
    నిద్రను లేచి తీరికను నీలిగి నేర్వక రామగాథనున్
    క్షుద్రుడు శాస్త్రివర్యుడహ కుండను కొట్టుచు పల్కెనిట్టులన్:
    “భద్రము నాకొసంగుమని వాలిని వేడెను రాముఁ డయ్యెడన్”

    రిప్లయితొలగించు
  2. చెలిమిఁజూపుచుసుగ్రీవుచెంతఁజేరి
    రాజధర్మంబునిలుపంగరమణికోఱకు
    తమ్ముబంధంబుత్రెంపకదారిఁజూపి
    భద్రమిడుమనిరాముడువాలినడిగె

    రిప్లయితొలగించు
  3. సమస్య :
    భద్రము నాకొసంగుమని
    వాలిని వేడెను రాము డయ్యెడన్

    ( ఆర్యుడైన రాముడు ద్రవిడుడైన రావణుని అణచివేశాడని ప్రజలముందు ఒక ద్రవిడకజగం నాయకుని ఆక్రోశం )

    ఉత్పలమాల
    -------------

    నిద్రయు నాకు రాదు మహ
    నీయుడటంచును రాము బల్కగా ;
    దద్రచనల్ బఠింపకుడు ;
    తగ్గుడు ; మానుడు వంత బాడుటల్ ;
    ఛిద్రము జేసిరార్యు లిట
    జిక్కుల బెట్టుచు ద్రావిడేయులన్ ;
    భద్రము నాకొసంగుమని
    వాలిని వేడెను రాము డయ్యెడన్ .

    .

    రిప్లయితొలగించు
  4. రామ చంద్రుని సుగ్రీవుడేమి కోరె

    శిలను నాతిగ చేసిన శిల్పియెవరు

    తార ముద్దు మురిపములనేరినడిగె

    భధ్ర మిడుమని, రాముఁడు , వాలి నడిగె”

    ...భారతీనాథ్ చెన్నంశెట్టి...

    రిప్లయితొలగించు
  5. తేటగీతి
    ధర్మమార్గము తప్పినమర్మమెరుఁగ
    పాప ముపశమించెను ముక్తిఁ బరగు మయ్య
    దిగులు వలదయ్య సతి సుతుఁ దీర్చనెంతు
    భద్రమిడుమని రాముఁడు వాలి నడిగె

    ఉత్పలమాల
    ఛిద్రము నైతి మోహమున శిక్షను బొందితి రామచంద్రమా!
    మద్రమణీమణిన్ సుతుని మన్ననఁ జూడుమటంచు మ్రొక్కఁగన్
    సద్రు విముక్తుఁ జేయఁగ ప్రసన్నత గాంచుచు, వారినెంచెడున్
    భద్రము నాకొసంగుమని వాలిని వేడెను రాముఁ డయ్యెడన్

    రిప్లయితొలగించు
  6. చెలిమి పూర్వక సాయమ్ము చేయ దలచి
    అండగా నిల్చి సుగ్రీవు నార్తి బాప
    నంత మొందించె ధీరుడై యాత డెట్లు
    భధ్ర మిడుమని రాముడు వాలి నడిగె?

    రిప్లయితొలగించు
  7. రుద్రుని వీర భక్తుడును రోసెను మూగగ, చంక చుట్టగన్,

    భద్రము నాకొసంగుమని వాలిని వేడెను ; రాముఁ డయ్యెడన్

    క్షుద్రుడు తార భర్తకును కూర్చెను మోక్షము బాణ ఘాతమున్

    భద్రుని కొండనున్న రఘు వంశ సుధాంబుది వాన్కి మొక్కెదన్

    ...భారతీనాథ్ చెన్నంశెట్టి...

    రిప్లయితొలగించు
  8. అందరికీ నమస్సులు🙏
    ఉమా

    క్షుద్రపు బుద్ధితో రుమను కోరిన, తమ్ముని మోసగించి నన్
    ఛిద్రపు దేహమున్ బిలచె చింత ను దీర్చగ రామభద్రునిన్
    రౌధ్రము వీడి యంగదుని లాలన జూడగ నొప్పు ధీరుడై
    భద్రము నాకొసంగ మని వాలిని వేడెను రాముడయ్యెడన్

    *వాణిశ్రీ నైనాల*

    రిప్లయితొలగించు
  9. నిద్రను మాని రేబవలు నీవిటులెంత శ్రమింతువో గదా
    భద్రము నీదు స్వాస్థ్యమున బాగుగ శ్రద్ధ వహింపకుంటివో
    ముద్రణ లోపముల్ దొరలి మొత్తముగా కథ మారిపోయెనే
    "భద్రము నాకొసంగుమని వాలిని వేడెను రాముఁ డయ్యెడన్"

    రిప్లయితొలగించు
  10. రాముని కపి సుగ్రీవుడు యేమడిగెను,

    రావణునెవరు చంపెను రణము లోన,

    యెవరి నడిగె సుగ్రీవుడు యెసలు చేయ

    భద్రమిడమని,రాముడు,వాలినడిగె

    ఎసలు = రణము

    రిప్లయితొలగించు
    రిప్లయిలు
    1. మీ క్రమాలంకార పూరణ బాగున్నది. అభినందనలు.
      'సుగ్రీవుడు+ఏమి, సుగ్రీవుడు+ఎసలు' అన్నపుడు సంధి నిత్యం. యడాగమం రాదు. "రాముని దినకరాత్మజు డేమడిగెను... రావణు నెవడు... రణములోన నెవరి నడిగెను సుగ్రీవు డెసలు సేయ..." అనండి.

      తొలగించు
  11. ఈ కామెంట్‌ను రచయిత తీసివేశారు.

    రిప్లయితొలగించు
  12. వాలిని‌ దునిమె రణమున పవన సుతుడు,

    సేతువు నుకట్టె భరతుడు సీత కొరకు,

    భద్రమిడమని రాముడు వాలి‌నడిగె


    ననుచు తాగుబోతు బలికె నాలితోడ

    రిప్లయితొలగించు
  13. తమ్ముడగు భరతునడిగె తన జననికి

    భద్ర మిడమని రాముడు, వాలినడిగె

    కపివరుండు సుగ్రీవుడు కదన ము తన

    తోడ చేయ నా రాముని ‌నీడ బడసి

    రిప్లయితొలగించు
  14. రౌద్రముజూపి బాణమున ప్రాణముదీయుచు గూల్చ కాయమున్
    ఛిద్రముగాగ ధర్మమును జెప్పిన దాశరథిన్ నుతించుచున్
    నిద్రకు జేరబోవ గని నీకు బరంబు శుభంబు బిడ్డయున్
    భద్రము, నాకొసంగుమని వాలిని వేడెను రాముఁ డయ్యెడన్

    రిప్లయితొలగించు


  15. భధ్ర మిడుమని రాముఁడు వాలి నడిగె
    రావు ణుడడచె త్వరితము రాముని! భళి
    లంక నేలె లక్ష్మణుడు విలాససముగ
    చెప్పె ను శకారుడడిగిన చిటికెను సఖి!


    జిలేబి

    రిప్లయితొలగించు
    రిప్లయిలు
    1. 'శకారశ్శరణం మమ!'
      మీ పూరణ బాగున్నది. అభినందనలు.
      'రావణు డడచె...విలాసముగను...' అనండి.

      తొలగించు
  16. శూద్రులుద్రావిడార్యపరిశోధకులార్యులప్రాభవంబునే
    ఛిద్రముజేయపామరులచేతవచింపగజేసిరిట్టులన్
    **భద్రము నాకొసంగుమని వాలిని వేడెను రాముఁ డయ్యెడన్”*
    నిద్రనుమున్గక్షుద్రగతినించిచరిత్రలమార్చిరర్భకుల్

    రిప్లయితొలగించు
  17. చాటుగ  వధ చేసితి వేల? సబబు కాదు!

    యనుచు వాలి తా విలపింప, యద్రముగను 

    "ధర్మములనేల యన్నగ తప్పినావు?

    తమ్ముడు నిను కోరెను గద "త్రాహి త్రాహి

    భధ్ర మిడుమని!" , రాముఁడు వాలి నడిగె

    రిప్లయితొలగించు
  18. రిప్లయిలు
    1. ఉత్పలమాల క్రమాలంకారంలో

      గృద్రము వార్తదెల్ప జని గంధగిరిన్ కపి రాజుకున్నిడెన్;
      రౌద్రము తోడ తమ్ముడదె లూటిత కాంతను గోరి వెంటనే;
      ఛిద్రము జేసె వాలినట, సేమము గూర్చెను స్నేహశీలుడై;
      భద్రము; నాకొసంగుమని వాలిని వేడెను; రాము డయ్యెడన్.

      తొలగించు
  19. భద్రత సర్వజీవులకు పాయక నిచ్చెడి రామభద్రుడా
    యద్రుల యందు సాంద్రగహనాటవు లందు నివాసు నొక్కనిన్
    ఛిద్రము గాగ కీర్తులు విశిష్టపరాక్రము డయ్యు నెవ్విధిన్
    భద్రము నా కొసంగుమని వాలిని వేడెను రాముడయ్యెడన్.?

    కంజర్ల రామాచార్య

    రిప్లయితొలగించు
  20. వాలి బల పరాక్రమములను సుగ్రీవుడు వర్ణించుచుండగా రాముడు ఆసక్తితో వింటున్నాడు.

    ఛిద్రము జేయగర్వమును చిర్వుల క్రిందను నొక్కిపెట్టుచున్
    క్షుద్రుడు రావణాసురుని క్షోభను బెట్టగ ముంచివార్ధులన్
    భద్రము నాకొసంగుమని వాలిని వేడెను; రాముడయ్యెడన్
    అద్రిని విశ్రమించుచును నచ్చెరువొందె వినంగ
    గాథనున్

    రిప్లయితొలగించు
  21. తమ్మునకు నీవు నెరపిన తప్పిదమ్ము
    నిన్ను దునుమాడగాజేసె నేడటంచు
    తనువు చాలించు లోపున తమ్మునకును
    భద్ర మిడుమని రాముఁడు వాలి నడిగె

    రిప్లయితొలగించు
  22. గోవు మాంసంబు భక్షించు కూళుడైన
    వాడి మెప్పుఁ బొందగ సహ వాసి తోడ
    మద్యముంగ్రోలి వాగెనా మందు డిటుల
    భద్ర మిడుమని రాముడు వాలినడిగె.
    . . . విరించి.

    రిప్లయితొలగించు
  23. భద్రగిరీశుడే ఘనుడు భండన భీముడు భక్తకోటికిన్
    భద్రత నిచ్చువాడుకద! వాని పటుత్వ మెఱుంగకుండ నో
    క్షుద్రుడు నేస్తకారులగు కూళుల తోడ వచించె నిట్టులన్
    భద్రము నాకొసంగుమని వాలిని వేడెను రాముడయ్యెడన్ .
    . . . విరించి.

    రిప్లయితొలగించు
  24. క్రమాలంకార పూరణ :

    భక్తు డేమని కోరును పరమశివుని?
    తండ్రి మాట పాటించిన తనయు డెవరు?
    కోరె నెవని సుగ్రీవుడు పోరు సలుప?
    "భద్ర మిడుమని, రాముఁడు , వాలి నడిగె”

    రిప్లయితొలగించు
  25. నాటకంలో వేషము కొరకు తాపత్రయము :

    ఉ:

    నిద్రను వీడి రాత్రులను నిత్యము వేసమటంచు వేడగన్
    ముద్రను వేయగా తగదు మూర్ఖుడు వీడని యెంత నోర్చినన్
    ఛిద్రము జేతువా బ్రతుకు చిక్కిన శల్యము కాక పూర్వమే
    భద్రము నా కొసంగుమని వాలిని వేడెను రాముడయ్యెడన్

    వై. చంద్రశేఖర్

    రిప్లయితొలగించు
    రిప్లయిలు
    1. వాలిని వధించు సమయం లో రాముని ఆలోచనగా నా ప్రయత్నము:

      ఉ:

      అద్రిని జేరిదాశరథి యంకిలి బాపగ, వాలి భ్రాతకై
      భద్రత గూర్చ, యుద్దమున వాలిని జంప నుపాయమెంచగన్
      తద్రుచినొప్పగానటులె దాడి నొనర్చి; విముక్తి గోరి నీ
      భద్రము నాకొసంగుమని వాలిని వేడెను రాముడయ్యెటన్

      తద్రుచి = ఇచ్ఛ (ఉపాయానికి అనుకూలము )

      వై. చంద్రశేఖర్

      తొలగించు
  26. అపహృతం బయ్యె జానకి యటవి లోన
    విని కబంధు వచనములు నిను గదిసితి
    వినుమ సుగ్రీవ! నిజదార విరహితుఁడను
    భధ్ర మిడు మని రాముఁడు వాలి నడిగె

    [వాలిన్ = తోఁక గలవాఁడు, ఇక్కడ సుగ్రీవుఁడు]


    అద్రి నిభాభ్ర వర్ణుఁడు మహాత్ముఁడు సూర్య కులాబ్ధి చంద్రుఁడే
    క్షౌద్రపు భాషణమ్ములను సద్గుణ ధాముఁడు చేరి వీడుమా
    క్షుద్రపు బుద్ధి శాంతి మది చొప్పడు నీదు మనమ్ము, నీకగున్
    భద్రము, నా కొసంగుమని వాలిని వేఁడెను రాముఁ డయ్యెడన్

    రిప్లయితొలగించు
  27. ఈ కామెంట్‌ను రచయిత తీసివేశారు.

    రిప్లయితొలగించు
  28. భద్రమిడుమని రాముడు వాలినడిగె
    భద్రమును నీయు రాముడే వాలినడుగ
    వింత లన్నిటి కీయది వింతగొలిపె
    రామచంద్రుడేగద జగ ద్రక్షకుండు

    రిప్లయితొలగించు
  29. పవనతనయుడలిగె ధనుష్పాణి పైన
    భద్రమిడుమని రాముడు వాలినడిగె
    ననుట,వాల్మీకి రామాయణముకు విలువ
    లేదు,ధర్మమార్గమపుడు లేకబోవు!

    రిప్లయితొలగించు
  30. భద్రము నాకొసంగుమని వాలిని వేడెను రాముడయ్యెడన్
    భద్రము నీయు రాముడిల వాలిని గోరుట నమ్మ శక్యమే?
    ఛిద్రము లౌను బాపములు ,జీవిత చక్రము తిర్గుచుండగా
    భద్రగిరీశునామమును బల్కుము,తోడనెమోక్షమబ్బునున్

    రిప్లయితొలగించు