28, డిసెంబర్ 2014, ఆదివారం

సమస్యా పూరణం - 1570 (దక్షుఁడు శివపాదదాసుఁడు గద)

కవిమిత్రులారా,
ఈరోజు పూరించవలసిన సమస్య ఇది...
దక్షుఁడు శివపాదదాసుఁడు గద!
(సమస్యకోసం ఆలోచిస్తుండగా టీ.వీలో దక్షయజ్ఞం సినిమా రావడం కనిపించింది)

27 వ్యాఖ్యలు:

  1. యక్షుడు! దివిజ ధన రక్షకుఁడు! మరి యే
    కాక్షుడు! శివుని చెలికాడు వాడు!
    త్ర్యక్ష భక్త వరుడు! ధనగణన ఘనుడు!
    దక్షుఁడు! శివపాదదాసుఁడు గద!

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  2. లంక లోన సతము రహితోడ వసియించు
    రక్కసులకు రాజు రావణుండు
    పండితుండు మరియు పరిపాలనంబున
    దక్షుడు, శివ పాద దాసుడు గద!

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  3. కండ కావరములు గర్వము మించగ
    దక్షు డైన గాని దహన మౌను
    పాప ముక్తి కొరకు పరితపించవలయు
    దక్షుఁడు శివపాదదాసుఁడు గద

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  4. ​రావణాసురుండు లంకాధిపతి తన
    తల్లి కోర్కు దీర్చ తపము జేసె
    భక్తిలో మరి పరిపాలన యందున
    దక్షుడు! శివ పాదదాసుడు కద​!

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  5. శ్రీగురుభ్యోనమ:

    ఎర్రనార్యుని నెన్నగ నీశ్వరుండె
    భారతమ్మును పూరించె పరవశమున
    శంభుదాసుడు సత్కవి సాధుశీలి
    తపసి దక్షుడు శివపాద దాసుడు గద

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  6. శివుని భంగ పఱు చ జేసెను యజ్ఞము
    దక్షుడు ,శివ పాద దాసుడు గద
    కన్నడు నిల యతని కంటె భక్తి గ లుగు
    వారు గాన బడరు వసుధ లోన

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  7. సూర్య గతిని మార్చు శూరుండు క్రూరుడు
    లంకనేలు రాజు రావణుండు
    పండితుండు బలుడు భవ్యమౌ పాలనా
    దక్షుడు శివపాదదాసుడు గద

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  8. రావణుండునెంచురాక్షసకృత్యాలు
    నెన్నినున్నగాని,తిన్నగాను
    మనసునందుదాయుమరువనిభక్తుడౌ
    దక్షుడు|శివపాదదాసుడుగద|
    2భక్తియెట్టిదయినబాణాసురుడునెంచె
    శక్తియుక్తులందురక్తియందు
    దక్షుడు|శివపాదదాసుడుగద?చూడ
    మూర్ఖతత్వమెంతముసురుకున్న

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  9. పాండు పుత్రులందు ఘనుడు పార్ధుడౌను
    సవ్య సాచికి విల్లున సాటి ఎవరు
    పాశు పతిని చేగొనినట్టి ఫల్గునుండు
    ధర్మ దక్షుఁడు శివపాదదాసుఁడు గద!

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  10. దక్షయజ్ఞభంగ తదనంతరంబున
    మేక తలను పొంది మేలునంది
    శివుని శక్తి తెలిసి చేసెను నతులనే
    దక్షుడు శివపాద దాసుడుకద!

    దక్షుడీశు మామ,తలచెను పిన్నగా
    భంగమైనయాగ ఫలిత మౌచు
    తలయు తెగగ పిదప,తానటు కొలిచెగా
    దక్షుడు శివపాద దాసుడుకద!

    వెండికొండ నెత్తి పీడితు డయ్యెగా
    దక్ష రావణుండు రక్షలేక
    శివునిదయను నతడె శివమంద రక్షించె
    దక్షుడు శివపాద దాసుడుకద!

    అర్జునుండు తాను నాజిని పందికై
    దక్షుడౌచు జేసె దారుణముగ
    శివుడు పాశుపతము చెలువున నిచ్చెగా
    దక్షుడు శివపాద దాసుడుకద!

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  11. నమక చమక ములను కమనీయ మగునట్లు
    ఉచ్చ రించి మనసు నూర డించి
    భక్తి భావములను పలికించ గలిగిన
    దక్షు c డు శివ పాద దాసు c డు గద !
    కొరుప్రోలు రాధా కృష్ణ రావు

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  12. కంది శంకరయ్య కష్టంబునకు నోర్చి
    శంకరా భరణమును శ్రద్ధ తోడ
    నిర్వహించు చుండె నిజముగా నతడు
    ద్యక్షుడు, శివపాద దాసు గద.

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు

  13. యాగశాలలోన నగ్నిబడగ సతి
    వీరభద్రు డపుడు వ్రేసె దక్షు
    పగను మరచి శివుడు ప్రాణ మిడె మరల
    దక్షుడు శివ పాదదాసు డుగద!!!

    డిసెంబర్ 28, 2014 2:24 [PM]

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు


  14. ఘనుడు దక్ష బ్రహ్మ కక్షను బూనుచు
    భవుని పరిభవించి పగతు డాయె
    వైరమందు గూడ భక్తితో స్మరియించు
    దక్షుడు శివ పాద దాసుడు గద

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  15. శివునిపూజతెలిసి చేసినాడనరాదు,
    శివుని మహిమతెలిసి చేరలేదు,
    భక్తి వలన గొప్ప ఫలమందు కన్నడు
    దక్షుఁడు; శివపాదదాసుఁడు గద!

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  16. కంది శంకరయ్య కష్టంబునకు నోర్చి
    శంకరా భరణమును శ్రద్ధ తోడ
    నిర్వహించు చుండె నిజముగా నతడు
    దక్షుడు, శివపాద దాసు గద.

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  17. Laxminarayan Ganduri గారు రెండవపాదంలోమూడవ గణం, ముడు / నాలుగవ పాదములలో చివరి గణాలను కూడా సరిచేయండి.

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  18. కవిమిత్రులకు నమస్కారములు . గురువర్యులు శంకరయ్య గారు హైదరాబాదు వెళ్ళుట వలన ఈరోజు మిత్రుల పద్యాలను సమీక్షించలేక పోవుచున్నారు. దూరవాణి ద్వారా ఈ సందేశాన్ని తెలియచేయు చున్నారు

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  19. పొరపాటును సూచించన ఎ . సత్యనారాయణ రెడ్డిగారికి ధన్యవాదములు
    కంది శంకరయ్య కష్టంబునకు నోర్చి
    శంకరా భరణము శ్రద్ధ తోడ
    నిర్వహించు చుండె నిజముగా నతడు
    దక్షుడు, శివపాద దాసుడు గద.

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  20. ఉత్శాహవృత్తములోపురాణం
    పావనుండుదక్షుడుసివపాదదాసుడుగద|నో
    సేవకుండులాగగుడిన-శివునికెదురుబెదరకన్
    భావనంబెగాదుమంచిబాధ్యతందునెప్పుడున్
    దేవనీవెయనుచునంధితీరికందునుండగా|

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  21. Laxminarayan Ganduri గారు మూడవ పాదం లో "నిజముగా" ఒక యింద్ర గణం, "నతడు" సూర్య గణం వాడారు. దాన్ని గూడా యింద్ర గణం గా మార్చండి.

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  22. కవిమిత్రులకు నమస్కృతులు.
    ఈరోజు మన బ్లాగుమిత్రులు గన్నవరపు నరసింహ మూర్తి గారి కార్యక్రమంలో పాల్గొనడానికి హైదరబాద్ వెళ్ళి ఇప్పుడే తిరిగివచ్చాను. అక్కడ గన్నవరపువారి ఆతిథ్యం, చింతా రామకృష్ణారావు గారు, వసంత కిశోర్ గారలతో ఆత్మీయవాతావరణంలో గడపడం నా అదృష్టంగా భావిస్తున్నాను. ప్రయాణపు టలసట (ముఖ్యంగా తిరుగుప్రయాణంలో రైల్లో మూడుగంటలు నిల్చుని ఉండడం) వల్ల మీ పూరణలను, పద్యాలను పరిశీలించలేకపోతున్నాను. మన్నించండి.
    చక్కని పూరణలను అందించిన మిత్రులు.....
    జిగురు సత్యనారాయణ గారికి,
    అన్నపరెడ్డి సత్యనారాయణ రెడ్డి గారికి,
    భళ్ళముడి శ్రీరామ శంకర ప్రసాద్ గారికి,
    బొడ్డు శంకరయ్య గారికి,
    శ్రీపతి శాస్త్రి గారికి,
    పోచిరాజు సుబ్బారావు గారికి,
    శైలజ గారికి,
    కె. ఈశ్వరప్ప గారికి,
    మల్లెల సోమనాథ శాస్త్రి గారికి,
    కొరుప్రోలు రాధాకృష్ణ రావు గారికి,
    గండూరి లక్ష్మినారాయణ గారికి,
    కెంబాయి తిమ్మాజీ రావు గారికి,
    లక్ష్మీదేవి గారికి
    అభినందనలు, ధన్యవాదాలు.

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  23. భిక్షువుతనబిడ్డపెండ్లియాడినదని
    కక్షబూనిసోముగాచె నుయని
    ఆంక్షలమొదలెట్టె హరులేని యాగము
    పక్షముచితి కిసతి భస్మ వవగ
    శిక్షకుగురిచేసిశివుడురక్షించిను
    తక్షణమజముఖముదయనొసంగి
    మోక్షమిడగశాపమోచనచేసెను
    దక్షుడుశివ పాద దాసుడుగద

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  24. ఆటవెలది లో మాల వలె ప్రాసను కూడా జోడించి వ్రాసినాను.ఇలావ్రాయవచ్చునో లేదో తెలియదు బాగున్న విమర్సించ గలరు.

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  25. పిరాట్ల ప్రసాద్ గారూ,
    తేటగీతికి ఆ అవకాశం ఉంది కాని ఆటవెలదికి లేదు. మీరు ఆ రెండు పద్యాలను విడివిడితా వ్రాయవచ్చు.
    మంచిభావంతో పద్యాలను వ్రాశారు. అభినందనలు.
    కొన్ని లోపాలున్నవి. నా సవరణలను గమనిస్తే ఆ లోపాలేవో అవగాహన చేసికొనవచ్చు....

    భిక్షువుఁ దనబిడ్డ పెండ్లియాడినదని
    కక్షబూని సోము గాచె ననియు
    నాంక్ష లెన్నొ బెట్టె హరుడు లేని యజము
    వగపున చితికి సతి భస్మ వవగ.

    శిక్షకుగురిచేసిశివుడురక్షించెను
    తక్షణ మజముఖము దయనొసంగి
    మోక్షమిడగ శాపమోచన చేసెను
    దక్షుడు శివపాద దాసుడుగద.

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  26. అంటే కొంతమంది నిపుణులకి చూపించాను రాయొచ్చు అన్నారు . సరే మీ సూచన కుడా పరిశీలిస్తాను . ధన్యోస్మి.

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు
  27. పిరాట్ల ప్రసాద్ గారూ,
    ఆటవెలదిని గీతికగా వ్రాయవచ్చు అని నిపుణు లెవరైనా చెప్తే అది తప్పు.
    ఈ అవకాశం సమానపాదాలు గల పద్యాలకు మాత్రమే.
    ద్విపద, తేటగీతి, ఉత్పలమాలాది వృత్తాలకు ఈ అవకాశం ఉంది.
    ఆటవెలది, కందము మొదలైన పద్యాల నాలుగు పాదాలు ఏకలక్షణాన్ని కలిగి ఉండవు. అందువల్ల వాటిని మాలికవలె వ్రాయడానికి వీలులేదు. గమనించగలరు.

    ప్రత్యుత్తరంతొలగించు